coronaodnersteuning

onderwijs-en-arbeidsmarkt.jpg

In de Cleantech Regio

Floating Farm

In de Rotterdamse haven ligt sinds vorig jaar de eerste drijvende boerderij ter wereld. High tech, zelfvoorzienend en misschien wel dé oplossing voor voedselproductie in grote steden. Ligt de tweede Floating Farm straks in de IJssel bij Zutphen of Deventer?

Als het aan Albert Hoekerswever ligt wel. ‘Maar of het realistisch is…?’ Hoekerswever komt van oorsprong uit Zutphen en werkte mee aan een haalbaarheidsstudie naar de ontwikkeling van Floating Farms in de IJsselstreek in opdracht van Cleantech Regio. ‘De interesse van verschillende partijen is er, geschikte locaties zijn er ook. Met de haalbaarheidsstudie is een eerste verkennende stap gezet. Er moet nu een onafhankelijke partij opstaan die zegt: ‘ik ga de kar trekken’. Dan kunnen vervolgstappen gezet worden.’

High tech boerderij

Floating Farm in Rotterdam is een drijvende high tech boerderij met 35 melkkoeien. De koeien worden onder meer gevoerd met lokale restproducten zoals gras uit het Feijenoordstadion, Natuurmonumenten en bierborstel van lokale brouwerijen. Een melkrobot melkt de koeien en een mestrobot zuigt continue alle mest op. Daarvan wordt een deel terplekke weer hergebruikt. Regenwater voor de koeien wordt opgevangen op het dak en gezuiverd en naast de boerderij drijft een installatie met zonnecellen die voorziet in energie. Rotterdammers kunnen er dagverse zuivelproducten kopen die terplekke zijn verwerkt en ook horecabedrijven, Picnic, cateraars en bedrijfskantines nemen er af. Kortom: dierenwelzijn, circulariteit, energietransitie en een korte voedselketen: het komt er allemaal samen.

30.000 km van boer naar bord

‘In de agrarische sector gaat het tegenwoordig veelal om bulkproductie. Elke kg voedsel die in Amsterdam wordt geconsumeerd heeft gemiddeld 30.000 km afgelegd. Ons eten is anoniem geworden, we hebben geen idee meer waar het vandaan komt’, aldus Hoekerswever. ‘Met Floating Farm brengen we de boerderij weer terug naar het dorpsplein, maar zonder Ot en Sien. Want de stadsboerderij van nu is high tech en onderdeel van een schone, leefbare en bewuste stads-transformatie.’

Private financiering

Over de kosten van een Floating Farm doet de organisatie liever geen uitspraken. 'De Floating Farm in Rotterdam is privaat gefinancierd met aandeelhouders. Er zit dus geen subsidie in', aldus Hoekerswever. 'De Floating Farm Rotterdam heeft in principe een sluitende businesscase -corona even niet meegerekend- en heeft een meervoudig verdienmodel:

  • Verkoop van dagverse zuivel, dankzij corona is de locale afzet enorm gegroeid. Ze kunnen de vraag nauwelijks aan
  • Educatie: ontvangst van groepen (ligt door corona nu stil)
  • Export van het concept

Waarom Cleantech Regio?

Mocht er een Floating Farm komen in de Cleantech Regio, dan is dit de tweede wereldwijd. Maar hoe komt Floating Farm in de Cleantech Regio terecht? ‘Robert Mathlener, programmadirecteur Cleantech Regio Development bezocht een presentatie van Peter van Wingerden, de uitvinder van het concept. Hij vroeg zich af ‘heeft Floating Farm ook een toegevoegde waarde voor de regio?’. De motivering om vervolgens opdracht te geven voor het haarbaarheidsonderzoek is dat in de Cleantech Regio veel aandacht is voor ontwikkeling van lokale voedselvoorziening, het stimuleren van korte-keten-initiatieven en transitie naar kringlooplandbouw. De zoektocht naar toekomstbestendige voedselsystemen staat hoog op de agenda van de 8 gemeenten in de Cleantech Regio.’

Melken op de IJssel

Een mogelijke Floating Farm op de IJssel krijgt een andere vorm dan de boerderij in Rotterdam. ‘Per definitie’ zegt Hoekerswever. ‘Elke Floating Farm wordt aangepast aan de behoeften van de locatie. In de Cleantech Regio is tijdens gesprekken in de eerste verkenningsfase het idee geboren om de koeien die langs de IJssel grazen, te melken op een verplaatsbare Floating Farm. De melk en andere zuivelproducten die terplekke worden verwerkt, kunnen via de korte keten worden vermarkt in de steden met een IJsselfront zoals Deventer en Zutphen.’

Exportproduct

Naast een lokale oplossing is Floating Farm volgens Hoekerswever ook een exportproduct. ‘In grote dichtbevolkte wereldsteden in Azië is het voedselvraagstuk nijpender. Niet voor niets hebben diverse grote steden in China al serieuze belangstelling getoond en heeft ook Bangkok interesse. Floating Farm verkort de voedselketen, maakt gebruikt van reststromen uit de stad, levert dagverse producten dicht bij de consument. In steden waar grond steeds schaarser en duurder wordt, kan voedselproductie op het water een ideale oplossing zijn, want water is er volop.

Magneet

Voor de Cleantech Regio met de IJssel als verbinding zou Floating Farm daarnaast ook een living lab voor circulaire innovaties zijn. Een manier om de transitie naar een lokaal voedselsysteem vorm te geven en zichtbaar te maken voor een groot publiek. Voor de corona-crisis kwamen maandelijks 50 groepen uit binnen en buitenland naar Rotterdam. Hoekerswever: ‘Het kan echt een magneet worden die partijen als lokale voedselketen verbindt. We zien ook dat Floating Farm in Rotterdam een enorme aantrekkingskracht heeft op vernieuwers. Dat zou voor een tweede Floating Farm ook gelden. Het trekt lokale ondernemers aan die bezig zijn met korte-keten initiatieven en stadslandbouw, studenten en pioniers die bezig zijn met circulaire concepten en energietransitie. Maar het is ook een magneet voor internationale belangstelling. Zeker als je de energievoorziening op een Floating Farm zou combineren met de vele waterstofinitiatieven in de regio. Dat maakt Floating Farm een exportproduct waarmee Nederland, en wellicht de Cleantech regio, zich internationaal op de kaart kan zetten.’

www.floatingfarm.nl

 

Aanmelden nieuwsbrief

Over Cleantech Regio